آنوبیس کیست؟ داستان خدای مرگ مصر باستان

در میان خدایان مصر باستان، کمتر چهره ای به اندازه موجودی سیاه رنگ با گوش های بلند و سر شغال شناخته شده است. این شخصیت مرموز که آنوبیس نام دارد، با مومیایی کردن، حفاظت از مردگان و سفر انسان به جهان پس از مرگ ارتباط داشت.

امروزه معمولا او را با عنوان خدای مرگ مصر باستان می شناسیم؛ اما این تعریف تمام ماجرا نیست. نقش اصلی او بیشتر به مومیایی کردن، گورستان ها، محافظت از مردگان و بخشی از فرایند داوری پس از مرگ مربوط می شد.

خدای شغال سر چه وظیفه ای داشت؟

مصریان باستان مرگ را پایان مطلق زندگی نمی دانستند. آنها معتقد بودند فرد پس از مرگ وارد مرحله دیگری می شود و به همین دلیل حفظ بدن و انجام صحیح مراسم تدفین اهمیت زیادی داشت.

خدای شغال سر در این باور نقش مهمی داشت. او محافظ مومیایی ها و گورستان ها بود و با مراسم آماده سازی مردگان ارتباط داشت. در برخی آثار نیز او را در حال انجام آیین های مربوط به مومیایی مشاهده می کنیم.

چرا او را با سر شغال نشان می دادند؟

این ظاهر عجیب احتمالا ارتباط مستقیمی با محل دفن مردگان داشته است.

شغال ها و سگ سانان وحشی در اطراف مناطق بیابانی و گورستان های مصر دیده می شدند. مصریان نیز این حیوانات را با محل دفن مردگان مرتبط کردند و در نهایت شغال به نمادی برای یکی از مهم ترین محافظان مردگان تبدیل شد.

چرا رنگ آنوبیس سیاه است؟

رنگ سیاه این شخصیت قرار نیست رنگ واقعی یک شغال را نشان دهد.

در فرهنگ مصر باستان، سیاه علاوه بر ارتباط با مرگ و مومیایی، می توانست نماد باززایی و زندگی دوباره نیز باشد؛ مفهومی که با خاک تیره و حاصلخیز اطراف رود نیل ارتباط داشت.

به همین دلیل رنگ سیاه برای خدایی که با مرگ و عبور به زندگی پس از مرگ ارتباط داشت، معنای خاصی پیدا می کرد.

داستان وزن کردن قلب مردگان

اینجا به یکی از جذاب ترین باورهای مصر باستان می رسیم.

مصریان معتقد بودند انسان پس از مرگ باید مورد داوری قرار بگیرد. در این مراسم نمادین، قلب فرد در یک کفه ترازو و نماد مآت، نماینده حقیقت و نظم، در کفه دیگر قرار می گرفت.

خدای شغال سر کنار ترازو حضور داشت و بر وزن کردن قلب نظارت می کرد.

اگر فرد در این داوری موفق می شد، شایسته ورود به زندگی پس از مرگ شناخته می شد. در برخی روایت های تصویری، اگر فرد شکست می خورد، موجود ترسناکی به نام آمیت (Ammit) در انتظار قلب او بود.

آیا کاهنان واقعا ماسک شغال می پوشیدند؟

این قسمت داستان برای ما جالب تر می شود.

ماسک شغال فقط یک ایده مدرن برای فیلم، هالووین یا کازپلی نیست.

شواهد تاریخی نشان می دهند کاهنانی که برخی آیین های مربوط به مومیایی کردن را انجام می دادند، گاهی ماسکی با ظاهر سر شغال می پوشیدند و نقش این خدای مصری را اجرا می کردند. موزه متروپولیتن نیز به استفاده کاهنان از چنین ماسک هایی در مراسم تدفین اشاره می کند.

از مصر باستان تا فرهنگ امروز

هزاران سال گذشته، اما ظاهر این شخصیت هنوز جذاب است.

گوش های بسیار بلند، صورت سیاه، پوزه کشیده و ارتباط با دنیای مردگان باعث شده این نماد مصری وارد دنیای مدرن شود.